Zasady savoir-vivre’u przy stole – o czym pamiętać?
Przestrzegając kultury savoir-vivre’u przy stole, upewniamy się, że nie tylko damy się poznać jako osoby zaznajomione z etykietą, lecz również zyskamy pewność, że nasze zachowanie nie zakłóci posiłku naszym towarzyszom czy osobom zajmującym inne stoliki w eleganckiej restauracji. A zatem czego dotyczą reguły dobrego zachowania przy stole? I które zasady savoir-vivre’u obowiązują dzieci? Przekonajmy się!
Savoir vivre przy stole – podstawowe zasady
Zanim przejdziemy do poszczególnych wytycznych składających się na savoir-vivre przy stole, zwróćmy uwagę na to, jakich kwestii dotyczy. Zgodnie z internetowym Słownikiem języka polskiego PWN savoir-vivre (termin ma rodowód francuski) to zasady właściwego zachowania się w towarzystwie oraz umiejętność wcielenia tychże zasad w życie. Osoba dobrze wychowana powinna zatem wśród znajomych (i nie tylko) być uprzejma, uczynna, punktualna, szczera, sympatyczna i dyskretna. Innymi słowy – powinna kierować się szacunkiem do drugiej osoby. Gdy natomiast skupimy się na zasadach savoir-vivre’u przy stole, pod uwagę będziemy musieli wziąć kwestie takie jak odpowiedni strój i wygląd (dostosowany do charakteru i miejsca spotkania), zachowanie właściwych form (dotyczących m.in. rozmowy przy stole), ułożenie talerzy i sztućców, sposoby siedzenia przy stole, spożywania posiłku czy picia napoju (chodzi tu zarówno o kawę czy herbatę, jak i wino, koniak czy inne alkohole). Jeszcze jednym niezwykle ważnym elementem savoir-vivre’u przy stole jest odpowiedni sposób zakończenia posiłku.
Kultura przy stole – savoir-vivre
Przejdźmy do scharakteryzowania konkretnych zasad zachowania przy stole. Zgodnie z savoir-vivre’em sztućce przy stole powinny być ułożone w określonej pozycji względem talerza. Na zewnątrz powinny znaleźć się te, które wykorzystamy w pierwszej kolejności, czyli w praktyce przeznaczone do przystawek i głównego dania. Bezpośrednio nad talerzem powinien znaleźć się widelec lub łyżeczka do deseru. Etykieta, którą powinniśmy zachować przy stole, wymaga od nas, abyśmy sztućce po jedzeniu ułożyli na talerzu w pozycji równoległej do siebie. Jeśli natomiast skrzyżujemy sztućce na jego środku (zachowując kąty proste), według zasad savoir-vivre’u informuje to kelnera lub gospodarza o tym, że jesteśmy gotowi na kolejną potrawę. Jeśli zaś ułożymy sztućce na godzinie czwartej i ósmej (z lewej strony widelec), dajemy tym samym do zrozumienia, że zrobiliśmy chwilową przerwę w jedzeniu.
Co do talerzy, to według zasad savoir-vivre’u przy stole powinniśmy kłaść je jeden na drugim. Na samym dole powinien znaleźć się talerz największy, przeznaczony do dania głównego. Na nim – talerz do zupy. Szklanki czy kieliszki, z których wypijemy wino czerwone do dań na bazie wołowiny i wieprzowiny czy wino białe do ryby, powinny zostać ustawione nad prawym górnym rogiem talerza.
Savoir-vivre związany z nakrywaniem do stołu wymaga od nas również rozłożenia chusty (serwetki) na kolanach (nie obok talerza). Po rozpoczęciu posiłku (zaczynamy razem ze wszystkimi) pamiętajmy, by jeść powoli, małymi porcjami, i nie pochylać się nad talerzem. Savoir-vivre określa także sposób siedzenia przy stole – musimy zachować proste plecy, nie możemy krzyżować nóg ani trzymać łokci na stole.
Savoir-vivre przy stole a rozmowy
Jeśli pragniemy zwrócić się do któregoś ze współbiesiadników, etykieta przy stole pozwala nam na rozmowę z osobami po naszej lewej lub prawej stronie. Nie przekrzykujemy się i nie rozmawiamy z osobami z naprzeciwka. Gdy np. konwersujemy z osobą po naszej lewej, nie zwracamy się do niej bezpośrednio twarzą. Savoir-vivre przy stole, którego zasad powinniśmy przestrzegać, zabrania nam bowiem obracania się do osoby po naszej drugiej stronie plecami.
Zasady savoir-vivre’u przy stole dla dzieci
Oczywiście zasady savoir-vivre’u przy stole dla dzieci są nieco mniej rygorystyczne niż te dla osób dorosłych. Nie zmienia to jednak faktu, że w towarzystwie dziecko powinno także zachować pewną etykietę przy stole. Obejmuje ona chociażby bujanie się na krześle, bawienie jedzeniem czy mlaskanie, siadanie do stołu z brudnymi rękoma, krytykowanie smaku serwowanych potraw czy układanie na stole zabawek. Dobre zachowanie przy stole również od dzieci wymaga, by nie lekceważyły one innych uczestników spotkania i nie przeszkadzały im w spokojnym posiłku.
Poznaliśmy zatem najistotniejsze zasady savoir-vivre’u przy stole. Przestrzegając ich, nie tylko zaprezentujemy się jako osoby z klasą, kulturalne i obyte, lecz również uprzyjemnimy posiłek naszym towarzyszom. Oczywiście nie znaczy to, że w każdej sytuacji musimy z największym rygorem przestrzegać wszystkich zaleceń. Jednak na pewno znajomość, choć podstawowych zasad etykiety przy stole popłaca. Pozwala to też czasem ograniczyć własny stres i niepewność, wynikającą z chęci uniknięcia towarzyskiego faux-pas!
